Της Ευαγγελίας Θώμου | ©TherapyWave.eu

Θα ήθελα  να πω ότι η έκδοση της “Ιερογλυφικής Μονάδας” μου φαίνεται σαν όνειρο. Ένα όνειρο που έγινε πραγματικότητα και αυτό το οφείλουμε στις εκδόσεις «Άλλωστε» και στην εκδότρια μας, την κυρία Χριστίνα Σαββανή που μας έδωσε την δυνατότητα να μεταφράσουμε ένα τόσο γοητευτικό και συνάμα δυσερμήνευτο κείμενο στα ελληνικά, για τις συμβουλές της ειδικά όταν οι δυσκολίες του λατινικού κειμένου ήτανε βουνό και φυσικά για την αδιάκοπη στήριξη της όλα αυτά τα χρόνια. Σ’ αυτό το σημείο δεν θα μπορούσαμε να μην αναφέρουμε τον άνθρωπο που μας ενέπνευσε να ασχοληθούμε με το έργο του δόκτορα Ντη και αναφερόμαστε φυσικά στον πρωτοπόρο Γιώργο Μπαλάνο. Ας μην ξεχνάμε ότι ήτανε ο πρώτος που προσέφερε τα ενωχιανά κλειδιά του Τζον Ντη στο ελληνικό αναγνωστικό κοινό. Ήτανε το δικό του βιβλίο, Τα Κλειδιά του Ενώχ, που μας ώθησε να μάθουμε και να ερευνήσουμε περαιτέρω τα έργα του Ντη, γι’ αυτό, λοιπόν, τον ευχαριστούμε εκ καρδίας που άνοιξε τον δρόμο για την ευρεία αναγνώριση των έργων του.

Στην συνέχεια, θα ήθελα να ευχαριστήσω τον κύριο Θοδωρή Αλεξίου, που μας έκανε την τιμή να προλογίσει το βιβλίο μας. Σίγουρα το πρώτο πράγμα που παρατηρήσατε όταν αγοράσατε το βιβλίο ήταν το εξώφυλλο του. Είναι από τα λίγα εξώφυλλα που αποδίδουν τέλεια την ατμόσφαιρα της Ελισαβετιανής εποχής που μεγάλωσε και γαλουχήθηκε ο Ντη. Τα συγχαρητήρια ανήκουν στον Γιάννη Χναράκη. Σ’ ευχαριστούμε πολύ, Γιάννη είναι πραγματικά έργο τέχνης το εξώφυλλο σου, όπως άλλωστε κάθε σου δημιουργία! Εδώ δεν θα μπορούσα να παραλείψω να ευχαριστήσω την φίλη και συνομιλήτρια, την χαρισματική Σταυρούλα Κωνσταντοπούλου, δεινή ερευνήτρια των πηγών της γνώσης, γιατί για εμένα αυτό είναι ο αρχαιολόγος, ο σύνδεσμος του παρόντος με το παρελθόν και ο εγγυητής του μέλλοντος. Σ’ ευχαριστούμε που δέχτηκες να μιλήσεις για τον άνθρωπο, που κρύβεται πίσω από τον πρόσωπο του Τζον Ντη.  Επίσης ευχαριστώ πολύ την πολύ καλή φίλη Δήμητρα Μπενίση, που χάρισε στην εκδήλωση μας το αστείρευτο και πηγαίο καλλιτεχνικό της ταλέντο!

Τέλος, θα ήθελα να ευχαριστήσω τον πιο σημαντικό άνθρωπο στην ζωή μου, τον σύντροφο μου και συνοδοιπόρο στο Μεγάλο Έργο, Παναγιώτη Κάρδαρη. Σ’ εκείνον οφείλω την αγάπη και τον ενθουσιασμό που μου μετέδωσε όλα αυτά τα χρόνια για τον λαμπρό πανεπιστήμονα Τζον Ντη, την αμέριστη υποστήριξη του σε κάθε εμπόδιο, την πίστη σ’ εμένα ειδικά εν μέσω δύσκολων συνθηκών, την στιγμή που εγώ σκεφτόμουν να τα παρατήσω. Τα λόγια είναι λίγα για να περιγράψουν το πόσο μ’ έχει βοηθήσει  όσο  καιρό είμαστε μαζί με τις αμερόληπτες συμβουλές και την αγάπη του. Εύχομαι να συνεχίσουμε να πορευόμαστε μαζί για πολύ καιρό ακόμα.

6a00d83542d51e69e201538e4a0c21970b-600wi

 

O Ντη ως τραγωδός

Ένα από τα πρώτα πράγματα που μου έκανε τρομερή εντύπωση στην Ιερογλυφική Μονάδα, ίσως και λόγω των σπουδών μου στο θέατρο, είναι η στιγμή που ο Δρ. Τζον Ντη απευθύνεται στο Βασιλιά Μαξιμιλιανό στο 18ο Θεώρημα λέγοντάς του ότι

’Σας διαβεβαιώνω, ω Βασιλιά, ότι δεν είναι ο Αίσωπος, αλλά ο Οιδίποδας που με παρακινεί, διότι προσέφερε αυτά τα ζητήματα σε άξιες ψυχές και επιχείρησε για πρώτη φορά να μιλήσει για αυτά τα υπέρτατα μυστήρια της Φύσης’’.

Ο Ντη, αφού έχει αναφέρει μια παραλλαγή του μύθου του Αισώπου ο οποίος μιλά για τον άγριο αετό, το λαγό και το σκαθάρι, όπου πρώτος αντιπροσωπεύει την άγρια φύση, ο δεύτερος την αδύναμη ανθρώπινη φύση και ο τρίτος την πονηριά και την εξυπνάδα, αναγνωρίζει πίσω από την ανθρώπινη περιπέτεια, την κοσμική τραγωδία.

Έτσι στη θέση του ανθρώπου τοποθετεί εμβληματικά τον Οιδίποδα, ένα παγκόσμια σύμβολο, για να περιγράψει την τραγωδία της ανθρώπινης φύσης.  Όπως και ο Οιδίποδας συνουσιάστηκε με την ίδια του μητέρα και έπειτα τυφλώθηκε και αυτοεξορίστηκε, έτσι και  ο άνθρωπος συνουσιάζεται με την ίδια του την ουσία και αναπαράγεται επεκτείνοντας, τυφλά, την ύπαρξη του στο χώρο και στο χρόνο.

Μετατρέπεται με αυτόν τον τρόπο ο ελισαβετιανός επιστήμονας και διοροσκόπος σε σύγχρονο τραγωδό που πλέκει την ιστορία του ταξιδιού της ανθρώπινης ύπαρξης με φόντο την σκληρή πραγματικότητα.

Οιδιπόδεια… Αλχημεία

Αναμφίβολα ο Οιδίποδας αποτελεί ένα παγκόσμιο και πανανθρώπινο σύμβολο και είναι συνδεδεμένος με μια σειρά τραγωδιών του λεγόμενου θηβαϊκού κύκλου. Αυτό που είναι λιγότερο γνωστό, όμως, είναι, ότι η πορεία της ζωής του αποτυπώνει τέλεια τα αλχημικά, μεταμορφωτικά στάδια, αποκαλύπτοντας την οδό που οδηγεί στην μεταμόρφωση της κοσμικής ύπαρξης.

Η αλχημεία σε πρώτο επίπεδο διδάσκει το Μεγάλο Έργο, στα λατινικάOpus Magnum,  δηλαδή τη μεταστοιχείωση, την παραγωγή χρυσού, μέσω της φιλοσοφικής λίθου ενώ σε ένα πιο πνευματικό επίπεδο αναφέρεται στην εξιλέωση και την λύτρωση της ψυχής, την επιστροφή στην Μονάδα. Γιατί όμως οι αλχημιστές επιλέγουν να εκφραστούν μέσω συμβόλων, εικόνων και αινιγματικών μύθων; Διότι πίστευαν ότι μια εικόνα μπορούσε να μιλήσει πιο εύγλωττα και να ψελλίσει αλήθειες στην ψυχή και την καρδιά  περισσότερο από ένα αποστεωμένο, ξερό κείμενο.

Και πράγματι, έχει παρατηρηθεί, από την σύγχρονη ψυχολογική έρευνα και ειδικά από τον ψυχαναλυτή  Καρλ Γκουσταβ Γιουνγκ, ότι πολλά από τα αλχημικά σύμβολα, όπως και οι μύθοι ανήκουν στην γλώσσα των αρχετύπων, με άλλα λόγια, στην κοινή αντίληψη του μηχανισμού λειτουργίας του κόσμου, την κοινή γλώσσα, για την οποία περισσότερα στοιχεία θα βρείτε στο βιβλίο μας «Η Ιερογλυφική Μονάδα του Δρ. Τζον Ντη», το οποίο κυκλοφορεί από τις εκδόσεις «Άλλωστε».

Τα αρχέτυπα, λοιπόν, εδρεύουν στο συλλογικό ασυνείδητο του ανθρώπου και μορφοποιούνται μέσω της τέχνης, μιλώντας κατευθείαν στην ψυχή. Για την  αλχημική οπτική, όλοι οι μύθοι της κλασσικής αρχαιότητας, κρύβουν  κάποιο χημικό συμβολισμό. Επιπλέον, αναδεικνύουν την ανάγκη της ψυχής για τη λύση του ανθρώπινου δράματος μέσω της κάθαρσης.

Κατά την διάρκεια της τραγωδίας, ο θεατής παρακολουθεί τα παθήματα των ηρώων και συμπάσχει, διαισθανόμενος γι’ αυτούς έλεος και φόβο.  Όμως, στο τέλος του έργου, αισθάνεται ψυχική ηρεμία  και ανάταση, είτε γιατί δικαιώθηκε ο ήρωας είτε γιατί έχει αποκατασταθεί η «ορθή» τάξη. Με τον ίδιο τρόπο, οι αλχημιστές και φιλόσοφοι του Μεσαίωνα και της Αναγέννησης αναγνώριζαν την τέχνη τους ως μία ιερή επιστήμη που πήρε την ονομασία Opus Magnum, Μεγάλο έργο, ως διαδικασία που αποκαλύπτει τα μυστικά της φύσης και οδηγεί τον ειλικρινή αναζητητή στην κάθαρση και εν τέλει στην ένωσή του με το Θείο.

Η ένωση αυτή επιτυγχάνεται μέσω της προετοιμασίας της φιλοσοφικής λίθου, στην πραγματικότητα είναι ο ίδιος ο αλχημιστής που μεταστοιχειώνεται, είναι η ψυχή του που διψά να λυτρωθεί, να γνωρίσει και να κατανοήσει τα τρίσβαθα της ύπαρξής του. Και σ’ αυτό το σημείο, η τραγωδία και η αλχημεία συγκλίνουν διότι και οι δύο τέχνες έχουν ως κέντρο τον άνθρωπο και την σχέση του με το Θείο.  Βέβαια, η δεύτερη ως εξέλιξη και συνέχεια της πρώτης καθρεπτίζει όχι μόνο την συνειδητότητα του ανθρώπου αλλά ταυτόχρονα μας καλεί να κατανοήσουμε όλη την κοσμική δημιουργία.

O Ερμής και Το Μεγάλο Έργο

Φύλακας του Μεγάλου Έργου, της μεταμορφωτικής εκείνης διαδικασίας που εξευγενίζει την ύπαρξη και παράγει το φίλτρο της άρσης της λήθης, όπως έλεγε ο Πλάτωνας ότι σημαίνει η λέξη «αλήθεια», είναι ο Ερμής. Ο θεός Ερμής στην αρχαία Ελλάδα συμβολίζει τον ψυχοπομπό Ερμή, εκείνον που συνοδεύει τις ψυχές στον Κάτω Κόσμο, στον Άδη. Αυτό προδίδει και η προέλευση του ονόματος Ερμή, από την λέξη ερμά που μεταφράζεται ως σωρός από πέτρες, οι οποίες τοποθετούνταν πάνω από τους τάφους για να τονίσουν αυτή του την ιδιότητα, του ψυχοπομπού.

Η δεύτερη ιδιότητα του είναι πιο γνωστή, ως διαμεσολαβητής και αγγελιοφόρος των θεών, εκείνου που φέρει εντός του το «Λόγο», την δύναμη και την ικανότητα της δημιουργίας, αλλά και συνενώνει τις αντίθετες δυνάμεις. Την ιδιότητα αυτή δανείστηκαν οι αλχημιστές για να περιγράψουν τα αλχημικά στάδια, τις εργαστηριακές διεργασίες και ιδιαίτερα τη τεχνική διάλυσης και πήξης του λίθου σ ’ένα ερμητικά κλειστό κλίβανο, δηλαδή ένα καλά σφραγισμένο δοχείο και μέσα στον αλχημικό αθάνωρα (φούρνο). Στην Ιερογλυφική Μονάδα, ο Ερμής είναι το Α και τα Ω, και αυτός είναι ο λόγος που, στο εξώφυλλο της επιστολής της Μονάδας, αναφέρεται ως ‘’Γεννήτορας και Βασιλέας όλων των πλανητών’’.

Το Ερμητικό έργο, παρομοιάζεται με μυστική παλιγγενεσία, που  οδηγεί στην εξιλέωση της ψυχής και της καρδιάς και λύνει τα δεσμά που δένουν την αντίληψη και εμποδίζουν  την  πρόσβαση σε αυτό που ονόμαζε ο Ντη ως οικουμενική γλώσσα.  Η εκπλήρωση του OpusMagnum, η ένωση των αντιθέτων στο ένα και των πολλών στην μονάδα, δίνει τέλος στη νύχτα της ψυχής, που στην Καμπάλα ονομάζεται νύχτα της νύφης και αποκαλύπτει την αυγή της απολύτρωσης και τον δρόμο της επιστροφής μας στην κοσμική πηγή. Αυτή είναι η ουσία της Ιερογλυφικής Μονάδας, ο χημικός γάμος του Ηλίου και της Σελήνης, που τελείται από τον Ερμή μέσω του μυστηρίου της Δημιουργίας. Αυτό αλλιώς καλείται «ιερογαμία», ένωση δηλαδή των αντιθέτων πόλων.

Για να επιτευχθεί και να επεξηγηθεί πλήρως η διαδικασία της ένωσης και εναρμόνισης των αντιθετικών ενεργειών της φύσης, χρειαζόμαστε έναν χαρακτήρα, που θα μπορέσει μέσα από την ζωή του να επεξηγήσει τέλεια τα αλχημικά στάδια. Και ποιος θα ήταν πιο κατάλληλος από τον Οιδίποδα; Ο συγκεκριμένος τραγικός ήρωας, προερχόμενος από την γενιά του Κάδμου, συζύγου της Αρμονίας, πατέρα της ανθρωπότητας, αντιπροσωπεύει την  αρχετυπική μορφή του ανθρώπου  και είναι εκείνος που αναζητά την α-λήθεια (με –α στερητικό, την Πλατωνική άρση της λήθης, την αλήθεια της ύπαρξης πέρα από δόγματα).

 

hermes3

 

Eρμής Οιδίπους

Ο ήρωας, του Σοφόκλειου δράματος, προσπαθεί απεγνωσμένα να ανακαλύψει την χαμένη ταυτότητά του μέσα από ψευδείς πληροφορίες, καταστάσεις και ανθρώπους που τον εξαπατούν, αγνοώντας την φωνή της συνείδησης Κι  ανίκανος να δει την αλήθεια που προμηνύει ο τυφλός μάντης Τειρεσίας. Το όνομα Οιδίπους μεταφράζεται «αυτός που έχει πρησμένα πόδια», αναφερόμενος στο τρύπημα που δέχθηκε ως βρέφος ο Οιδίποδας όταν μεταφέρθηκε στον Κιθαιρώνα από τον δούλο του πατέρα του, τον βασιλιά Λάιο. Όμως, μπορεί να ακούσει κανείς και το ρήμα οίδα, που σημαίνει γνωρίζω αλλά και την λέξη δίπους που παραπέμπει στην λύση του αινίγματος της Σφίγγας.  Ας αναφερθούμε, όμως, πρώτα, εν συντομία στο Θηβαϊκό μύθο και στην ιστορία της τραγωδίας του Σοφοκλή.

Υπάρχουν πολλές παραλλαγές του μύθου τις οποίες συνέγραψαν πολλοί αρχαίοι συγγραφείς όπως ο Πίνδαρος, ο Όμηρος , ο Απολλόδωρος, ο Ευρυπίδης. Θα σταθούμε, κυρίως στην ερμηνεία του Σοφοκλή. Το έργο του, Οιδίπους Τύραννος είναι το  έργο μιας τριλογίας, όπως και ο Οιδίπους επί Κολωνώ. Παρουσιάστηκε το 420 Π.Κ.Ε. στα Μεγάλα Διονύσια.

Ο Οιδίποδας είναι ο γιος του Λαίου και της Ιοκάστης. Ο Λάιος είναι ο βασιλιάς της Θήβας. Ενας Δελφικός χρησμός προμηνύει το τέλος του από τον γιο του. Αν και αποφεύγει συνειδητά την τεκνοποίηση, μια νύχτα που ο Λάιος είχε μεθύσει και δεν είχε συνείδηση των πράξεων του αφήνει έγκυο την Ιοκάστη και αποκτά έναν γιο, διάδοχο του θρόνου.

Φοβούμενος τον χρησμό, διατάζει την άμεση θανάτωση του βρέφους. Το παραδίδει με τρυπημένους και δεμένους αστραγάλους σ’ ένα πιστό δούλο, έναν βοσκό με την εντολή να το αφήσει να πεθάνει στον Κιθαιρώνα. Ο βοσκός το συμπονά και το δίνει σ’ ένα άλλο βοσκό από την Κόρινθο, που το μεταφέρει στον κύριο του, Πόλυβο, βασιλιά της Κορίνθου. Εκείνος και η σύζυγος του, Μερόπη τον δέχονται με χαρά αφού δεν έχουν παιδιά και το ονομάζουν Οιδίποδα. Όταν μεγαλώνει, ο Οιδίποδας μαθαίνει τυχαία ότι δεν είναι οι πραγματικοί του γονείς γι’ αυτό και ζητά βοήθεια από την Πυθία, η οποία τον πληροφορεί ότι θα φονεύσει τον πατέρα του και θα νυμφευτεί την μητέρα του.

 

sfynx

 

Το Αίνιγμα της Σφίγγας

Συνεπώς, αποφασίζει να μην επιστρέψει πια στην Κόρινθο, που θεωρούσε πατρίδα του. Αντίθετα, κατευθύνεται προς την Θήβα. Από τραγική σύμπτωση, συναντά τον Λάιο σ’ ένα τρίστατο, λογομαχούν και τον σκοτώνει, αγνοώντας ότι αυτός είναι ο φυσικός του πατέρας. Στην Θήβα, πλέον κυριαρχεί η αινιγματική Σφίγγα, που τρομοκρατεί τους πολίτες με τα αινίγματά της.

Η άγνοια σκότωνε. Στον μύθο των Λαβδακιδών, η Σφίγγα απεικονίζεται ως φτερωτό λιοντάρι με κεφάλι γυναίκας  ή ως γυναίκα με πέλματα και στήθη λιονταριού, ουρά ερπετού και φτερά πτηνού. Η Ηρα και ο Αρης την έστειλαν στην αρχαία Θήβα της Βοιωτίας ως τιμωρία για τους Θηβαίους που είχαν ανεχτεί το ηθικά παράνομο πάθος του Λάιου για τον Χρύσιππο. Το μένος της για την πόλη κρατούσε από πολύ παλιά, από το χτίσιμό της από τον Κάδμο, του οποίου η αδελφή, η πεντάμορφη Ευρώπη, είχε ξελογιάσει τον άντρα της Δία.

Είχε διδαχθεί από τις Μούσες το εξής αίνιγμα που είχε δύο σκέλη. Το πρώτο σκέλος είναι -ποιο είναι το ον που είναι τετράποδο το πρωί, δίποδο το μεσημέρι και τρίποδο το βράδυ; Και το δεύτερο- Υπάρχουν δύο αδελφές, που η μία γεννάει την άλλη και που η δεύτερη με τη σειρά της είναι γέννημα της πρώτης; Εδώ αξίζει να σημειώσουμε ότι η φιγούρα της Σφίγγας περιέχει αλχημικές μορφές, όπως το λιοντάρι που αναπαριστά το θείο, την εσωτερική φωτιά της ψυχής ενώ το ερπετό είναι ο ακατέργαστος υδράργυρος, το ψευδές πνεύμα που δηλητηριάζει το εγώ με την φιλαυτία, την υπερβολική προσκόλληση στο εγώ. Το λιοντάρι είναι το θάρρος και η δύναμη που προτάσσει η ψυχή για να εξολοθρεύσει την εξαπάτηση του ερπετού που κατηγορεί τους πάντες και δεν αναλαμβάνει την ευθύνη των πράξεων του. Στην αλχημική διαδικασία της αποτέφρωσης ή ασβεστοποίησης, η ουσία καίγεται και μετατρέπεται σε λευκή σαν κιμωλία αφού είναι διεργασία κάθαρσης. Το θείο και ο υδράργυρος, η ψυχή και το πνεύμα από παθητικά χαρακτηριστικά λαχταρούν να γίνουν ενεργητικά και από στερεά να γίνουν πτητικά.

Η απάντηση στο πρώτο ερώτημα είναι ο άνθρωπος που αναζητά εντός του την λίθο των φιλοσόφων, στην αυγή της νεότητας του και στην Μονάδα αποτυπώνεται από τον ορθογώνιο σταυρό των τεσσάρων στοιχείων, ενώ το μεσημέρι που ο Ήλιος είναι στην πλήρη ακμή του, και ο άνθρωπος στο ύψιστο σημείο των δυνάμεων του αναπαριστά η ημισέληνος και τα κέρατα της αφθονίας ή αλλιώς το κέρας της Αμάλθειας.

Τότε, η φιλοσοφική λίθος μετατρέπεται σε λευκή σεληνιακή λίθος. Τέλος, το βράδυ που αναπαριστά η δύση της ζωής του ανθρώπου, συνενώνει και τις τρεις αλχημικές αρχές του θείου, του υδραργύρου και του άλατος, στο σύμβολο του ηλιακού λίθου.  Το δεύτερο ερώτημα αναφέρεται στο φως της ημέρας και το φως της νύχτας, που κυβερνάει ο Ήλιος και η Σελήνη αντίστοιχα, τα φώτα όπως αποκαλούνται τα δύο αυτά ουράνια σώματα στην Πτολεμαική αστρολογία. Τα φώτα αυτά παρήχθησαν την πρώτη ημέρα της Δημιουργίας, όπως πληροφορούμαστε στο πέμπτο Θεώρημα της Μονάδας,  την ημέρα που γεννήθηκε το φως των Φιλοσόφων από την συνένωση του Ηλίου και της Σελήνης, του αρσενικού και του θηλυκού.

Στον Θηβαϊκό μύθο, ο Οιδίποδας βρίσκει την λύση του αινίγματος και νυμφεύεται την    μητέρα του, Ιοκάστη, που θα δίδονταν ως τρόπαιο στον σωτήρα της πόλης. Στο Μεγαλο Εργο, η πατροκτονία αποτυπώνεται στο στάδιο του Διαχωρισμού ή Separatio, ενώ η αιμομιξία αντιστοιχεί στο στάδιο της συνένωσης όπου ο Ήλιος νυμφεύεται την βασίλισσα και σύζυγο του, Σελήνη.

Ο Οιδίποδας στέφεται πλέον κυβερνήτης και βασιλέας της Θήβας, βέβαια, το φως της αλήθειας δεν έχει αποκαλυφθεί ακόμη γι’ αυτό και ονομάζεται Τύραννος διότι έχει πλανηθεί οικτρά, δεν μπορεί να ξεπεράσει το σκότος της άγνοιας και δεν αναγνωρίζει ότι εκείνος είναι υπεύθυνος για τον λοιμό που έπεται της βασιλείας του. Η πιο συγκινητική στιγμή του έργου είναι όταν κατανοεί ότι εκείνος είναι υπεύθυνος για τα χειρότερα εγκλήματα που διέπραξε ποτέ άνθρωπος, έστω και άθελα του. Και αυτή την στιγμή, ο εξόριστος και ταπεινωμένος πλέον Οιδίποδας, χτυπημένος από την Μοίρα με αβάστακτο πόνο, αποφασίζει να πράξει ελεύθερα, με δική του βούληση και αυτοτυφλώνεται. Η τελική πράξη του έργου φέρει το θάνατο και την διάλυση του εγώ το πνεύμα έχει πήξει. Η ψυχή απελευθερώνεται από τα δεσμά της ύλης και εξαγνίζεται πλήρως.

Ως αποτέλεσμα, έρχεται η πολυπόθητη κάθαρση και η αυτογνωσία μέσω του από μηχανής θεού, Ερμή που με το χάρισμα του «Λόγου» στέφει τον τραγικό ήρωα την σοφία και λύνει όλα τα αινίγματα της ύπαρξης που του έχουν τεθεί, τότε μόνο η Σφίγγα γκρεμίζεται από τον βράχο της.

Ευαγγελία Θώμου 


©TherapyWave.eu 

11225208_10153577838378416_8901771217497394974_n

S7